Vỡ hồ chứa Lục Lam — Bài học quản trị rủi ro cho quy hoạch Việt Nam

VỠ HỒ CHỨA LỤC LAM -> MỘT BÀI HỌC MÀ VIỆT NAM KHÔNG THỂ XEM NHẸ

Hồ chứa Lục Lam (Liulan) tại Hoành Châu, thuộc Nam Ninh (Quảng Tây, Trung Quốc) đã bị vỡ sau đợt mưa cực đoan do bão Maysak gây ra.

Điều đáng suy nghĩ không nằm ở quy mô của một hồ chứa.

Mà nằm ở việc những giả định an toàn được xây dựng từ dữ liệu khí hậu trong quá khứ đang dần trở nên lạc hậu.

Biến đổi khí hậu đang tạo ra những tổ hợp thiên tai rất khó dự báo.

Không chỉ là một cơn bão.

Mà là sự cộng hưởng giữa:

- Mưa cực đoan.

- Hoàn lưu kéo dài.

- Hồ chứa đầy nước.

- Lưu vực đã bão hòa.

- Khả năng xả lũ bị hạn chế.

Chỉ cần một mắt xích vượt quá giới hạn thiết kế, toàn bộ hệ thống có thể chuyển từ trạng thái an toàn sang tình huống khẩn cấp.

Nhìn về Việt Nam, không ít đô thị lớn đang nằm trong phạm vi dưới 100 km của những hồ chứa có dung tích lớn hơn rất nhiều.

Đây không phải để tạo ra tâm lý lo ngại.

Mà để nhắc rằng quản trị rủi ro phải được cập nhật theo điều kiện khí hậu hiện tại, thay vì chỉ dựa trên các kịch bản được xây dựng từ số liệu của nhiều thập kỷ trước.

Tôi từng đến Nam Ninh.

Đó là một thành phố hiện đại, phát triển rất nhanh.

Sự cố lần này vì thế không chỉ là câu chuyện của một hồ chứa.

Đó còn là bài toán về quy hoạch đô thị, hạ tầng phòng chống thiên tai và khả năng thích ứng trước những hiện tượng thời tiết cực đoan đang ngày càng khó lường.

Thiên tai ngày nay không còn đi theo những kịch bản cũ.

Vì vậy, quy hoạch và phát triển cũng không thể chỉ dựa trên những giả định cũ.

P/S: Hà Nội vừa công bố quy hoạch với tầm nhìn 100 năm và đang triển khai nhiều dự án mang tính đột phá, trong đó có định hướng phát triển trục sông Hồng.

Những dự án có tầm nhìn thế kỷ không chỉ cần được thiết kế cho điều kiện khí hậu của hôm nay, mà còn phải đủ khả năng thích ứng với các kịch bản cực đoan có thể xảy ra trong nhiều thập kỷ tới.

Bài học từ Nam Ninh không phải để so sánh hay tạo ra nỗi lo.

Mà để nhắc chúng ta rằng, khả năng chống chịu trước rủi ro phải trở thành một tiêu chí cốt lõi trong mọi quyết định quy hoạch và phát triển hạ tầng.

Cần tư vấn pháp lý cho dự án đất đai, farmstay của bạn? Trao đổi trực tiếp với Ths. Trần Công Thuỷ.