Việt Nam chính thức thành lập sàn giao dịch tín chỉ carbon trong nước

Bước khởi đầu quan trọng cho quá trình hội nhập, phát triển kinh tế xanh và hướng tới mục tiêu phát thải ròng bằng “0”.

Trong những năm gần đây, Việt Nam đang triển khai mạnh mẽ các cam kết giảm phát thải khí nhà kính, hướng tới phát triển bền vững và hội nhập sâu với xu thế kinh tế xanh toàn cầu. Trong bối cảnh đó, việc Chính phủ ban hành Nghị định số 29/2026/NĐ-CP về Sàn giao dịch các-bon trong nước là một dấu mốc đáng chú ý, không chỉ về môi trường mà còn về kinh tế.

Điểm quan trọng của chính sách này là tín chỉ các-bon được công nhận như một loại hàng hóa có thể giao dịch theo cơ chế thị trường. Điều đó mở ra cơ hội mới cho những người đang sở hữu và quản lý đất nông nghiệp, đặc biệt là đất rừng, đất trồng cây lâu năm và các mô hình canh tác bền vững.

Trước đây, đất nông nghiệp chủ yếu tạo thu nhập từ nông sản hoặc lâm sản. Tuy nhiên, theo cơ chế mới, “màu xanh” của cây trồng và hệ đất có thể tạo ra thêm một nguồn giá trị. Hiểu đơn giản, cây và đất có khả năng hấp thụ khí CO₂. Nếu khả năng hấp thụ này được đo đếm, xác nhận và đăng ký theo đúng quy định, thì có thể chuyển đổi thành tín chỉ các-bon. Các tín chỉ này sẽ được mua bán để hỗ trợ doanh nghiệp thực hiện nghĩa vụ bù đắp phát thải. Như vậy, người sử dụng đất không chỉ tạo ra sản phẩm, mà còn có thể gia tăng giá trị từ việc duy trì hệ sinh thái xanh.

Một điểm đáng chú ý khác là sàn giao dịch được tổ chức theo cơ chế rõ ràng, minh bạch. Sở Giao dịch chứng khoán Hà Nội (HNX) vận hành sàn; Tổng công ty Lưu ký và Bù trừ chứng khoán Việt Nam (VSDC) thực hiện lưu ký và xác nhận quyền sở hữu; đồng thời Bộ Nông nghiệp và Môi trường tham gia quản lý việc đăng ký thông tin về tín chỉ và chủ sở hữu trên hệ thống quốc gia. Cách tổ chức này giúp thị trường vận hành có kiểm soát, hạn chế giao dịch tự phát và bảo vệ quyền lợi của các bên tham gia.

Theo lộ trình, đến hết ngày 31/12/2028 là giai đoạn vận hành thí điểm. Trong giai đoạn này, HNX và VSDC không thu phí dịch vụ đối với hoạt động giao dịch và lưu ký. Đây là cơ hội thuận lợi để người sở hữu đất nông nghiệp tiếp cận sớm, chuẩn bị hồ sơ, dữ liệu và thử nghiệm mô hình phù hợp với chi phí ban đầu thấp.

Tuy nhiên, để tham gia thị trường, người sử dụng đất cần chú trọng 3 vấn đề: đăng ký tập trung, hồ sơ – dữ liệu chính xác, và thực hiện đúng thủ tục tài khoản lưu ký theo quy định. Trong thời gian tới, các hướng dẫn chi tiết về phương pháp đo đếm tín chỉ sẽ tiếp tục được hoàn thiện, vì vậy việc cập nhật thông tin và tham khảo chuyên gia là rất cần thiết.

Có thể nói, sàn giao dịch tín chỉ các-bon không chỉ phục vụ mục tiêu Net Zero của quốc gia, mà còn mở ra một hướng phát triển mới cho đất nông nghiệp: tạo giá trị dài hạn không chỉ từ sản phẩm, mà còn từ “giá trị xanh” của chính hệ sinh thái.

#netzero

#sangiaodichcacbon

Cần tư vấn pháp lý cho dự án đất đai, farmstay của bạn? Trao đổi trực tiếp với Ths. Trần Công Thuỷ.